m s my mo ms
version_button
| rejestracja | przypomnienie hasła en pl
login: hasło:

zdjęcia w galerii (50):

 
Kamienice na Starym Mieście w Grudziądzu - zabudowa występująca w centrum Grudziądza. Większość budynków to rekonstrukcje zabudowy sprzed II wojny światowej. Wiele kamienic znajduje się przy grudziądzkim Rynku Głównym, z którego dawnego wyglądu zachował się tylko jego prostokątny kształt o wymiarach 54x70 m. W 1843 r. został wybrukowany kostką granitową i bazaltową. Otoczenie rynku do XVI wieku stanowiły drewniane kamieniczki, najczęściej konstrukcji szkieletowej. Niszczone pożarami i przebudowywane nie przetrwały do dzisiejszych czasów. Wkrótce po lokacji Grudziądza w 1291 r. przystąpiono do otaczania prostokątnego powiększonego obszaru miasta systemem fortyfikacji złożonych z linii murów obronnych i fosy, połączonych w części płn.-zach. z wcześniej wzniesionymi obwarowaniami zamku krzyżackiego. Przyjmuje się, że pierwsze odcinki ceglanych gotyckich murów powstały na początku XIV w. Jeszcze w okresie średniowiecza były kilkakrotnie podwyższane i modyfikowane, m.in. w XV w. Składały się w większości z podwójnej linii murów z 4 bramami obronnymi - Toruńską przy dzisiejszej ul. Klasztornej od południa (kierunek Chełmno i Toruń) i Łasińską przy ul. Starej (kierunek Kwidzyn, Malbork) od północy, Wodną przy ul. Spichrzowej w narożniku płd.-zach. (prowadzącą do portu wiślanego i młyna) oraz Boczną przy ul. Mickiewicza od wschodu (prowadzącą na łąki i pastwiska miejskie). Ponadto była Brama Zamkowa, łącząca oba organizmy obronne. Już w XIV w. pojedynczy mur na krawędzi skarpy od strony Wisły został stopniowo zastąpiony linią obronnych kilkukondygnacyjnych spichrzów. W ciągu murów wzniesiono 10 baszt obronnych (jedna z nich była ośmioboczna). W 1552 r. został przekopany kanał Trynka, którego wody zasiliły fosę i napędzały 2 młyny.
 W XVII w. przed Bramą Boczną usypano dodatkowe fortyfikacje ziemne, natomiast średniowieczne mury zostały w wielu miejscach wzmocnione skarpami. W 2. połowie XIX w. w związku z dynamicznym rozwojem miasta większość fortyfikacji została rozebrana, a fosy zasypano, w ich miejscu wytyczając ul. Groblową i Małogroblową. Do naszych czasów zachowała się przebudowana Brama Wodna. Dolna część z ostrołukowym dawnym przejazdem pochodzi jeszcze z XIV w. Część górna została przebudowana na cele mieszkalne po spaleniu podczas oblężenia miasta w 1659 r. Brama została mocno zniszczona w 1945 r., po czym odbudowana w latach 1953-1955. Najlepiej przetrwał płd.-wsch. odcinek podwójnych murów, pomiędzy wylotami ul. Klasztornej i Szkolnej. Spichrze w Grudziądzu - unikatowy zespół obronnych spichrzów nadwiślańskich o średniowiecznej genezie w Grudziądzu.
Po krzyżackiej lokacji Grudziądza w 1291 r., w początkach XIV w. przystąpiono do budowy murów obronnych, opasujących miasto. Pierwotnie pojedyncza linia znajdowała się również na wysokiej skarpie od strony Wisły. Już jednak w latach 1346-1351 zbudowano od tamtej strony murowany spichrz Bornwalda, parę kolejnych około 1364 r., a w 1504 r. wzdłuż dzisiejszej ul. Spichrzowej stało ich 14, w większości murowanych, co świadczyło o doniosłej roli Grudziądza w handlu rzecznym regionu. 100 lat później było ich 16. Lokalizację zawdzięczały bliskości portu, znajdującego się u podnóża skarpy, a jednocześnie ich grube, strome mury zewnętrzne o małych okienkach zapewniały obronę przed wrogami i zabezpieczały zbocze przed osuwaniem. Z uwagi na topografie terenu budynki kilkukondygnacyjne od strony Wisły (do 6 kondygnacji), od strony miasta były zaledwie parterowe lub piętrowe, ustawione kalenicowo, kryte dwuspadowymi dachami. Wewnętrzna konstrukcja była drewniana, z belkowymi stropami i stan ten zachowano podczas przebudowy i odbudowy w następnych stuleciach. Prawdopodobnie już w dawniejszych czasach, podobnie jak na XVIII-wiecznych rycinach, z nabrzeżem były połączone drewnianymi rynnami spadowymi, przez które zsypywano zboże bezpośrednio na łodzie i statki.
Komunikację miasta z portem zapewniała stojąca na południowym krańcu ulicy obronna Brama Wodna, później pojawiły się 2 dodatkowe furty. Oprócz handlu zbożem, spichrze okresowo pełniły inne role, np. jeden z nich w latach 1603-1608 (lub do 1618 r.) służył jako świątynia ewangelicka, po utracie kościołów na rzecz katolików. Podczas odbijania Grudziądza z rąk szwedzkich w 1659 r. większość spichrzów spłonęła, ocalało 6. Odbudowa trwała do XVIII w., dawne szersze parcele podzielono na węższe, co pozwoliło na zwiększenie liczby budynków do około 30. W XIX w. kolejne spichrze i magazyny o konstrukcji szkieletowej pojawiły się również w sąsiedztwie na terenie miasta oraz na nabrzeżu wiślanym (niezachowane). Pięć budynków spłonęło w 1903 r., niektóre dostosowano do potrzeb mieszkalnych, wybijając duże okna i montując na elewacjach balkony. W 1909 r. na wysokości ul. Ratuszowej zbudowano monumentalne schody (później nazwane Schodami Słowackiego). Poważne zniszczenia miały miejsce podczas walk o miasto w 1945 r.
Odbudowa trwała w latach 1946-1966. Obecnie niektóre nadal pełnią funkcje magazynowe, częściowo mieszkalne, parę służy po adaptacji potrzebom Muzeum w Grudziądzu, w jednym, połączonym krytym przejściem przerzuconym nad ulicą z gmachu dawnego kolegium jezuickiego znajduje się część biur Urzędu Miejskiego (podobny, lecz późniejszy ganek łączył z jednym ze spichrzów zaplecze hotelu Królewski Dwór przy Rynku). Spichrze, wzniesione jako zwarty blok i stanowiące o wyjątkowości nadwiślańskiej panoramy, co podkreślił już w XVI w. Sebastian Klonowic w poemacie Flis (pisząc o Grudziądzu czerwonym), stały się symbolem miasta, co obecnie podkreśla nocna iluminacja. Relikty murów gotyckich o wątku wendyjskim zachowały się w dolnych kondygnacjach tylko niektórych z nich, jednak ceglane lico ścian od strony Wisły, wspartych potężnymi przyporami sprawia, że spichrze na pierwszy rzut oka sprawiają wrażenie średniowiecznych. Jedynymi elementami dekoracyjnymi były godła, którymi oznaczano budynki. Do naszych czasów zachowała się Alegoria Handlu z 1771 r. (ul. Spichrzowa 47).
14 listopada 2017 z ręki prezydenta RP spichlerze grudziądzkie zostały wpisane na listę Pomników Historii.
Do połowy XIX wieku dominowała w mieście jednopiętrowa zabudowa, potem budynki podwyższano, zmieniając często kształt i układ dachów. Po zniszczeniach wojennych w 1945 r., kiedy z 3080 budynków ani jeden nie pozostał nienaruszony, kamieniczki odbudowano, nadając wygląd kamienic barokowych z reprezentacyjnymi szczytami.
Wśród dominującej zabudowy z przełomu XIX i XX wieku zachowały się kamienice wcześniejsze m.in. kamienica pod łabędziem - powstała z połączenia dwóch lub więcej domów z XVI/XVII wieku ze stiukowym godłem z łabędziem. Wewnątrz budynku zachowały się obramowanie kominka oraz klatką schodową z fantazyjną balustradą. Przez wiele lat znajdowała się tu apteka Pod Łabędziem. Inne kamieniczki znajdują się niedaleko Głównego Rynku, przy ulicy Kościelnej, przy ulicy Pańskiej, Szewskiej, Szkolnej, Wodnej, Spichrzowej.

najbliższe galerie:

 
Wiosenny Grudziądz
1pix użytkownik achernar-51 odległość 0 km 1pix
Polska - Grudziądz
1pix użytkownik marioli odległość 0 km 1pix
Grudziądz
1pix użytkownik wmp57 odległość 0 km 1pix
Grudziądz
1pix użytkownik mieczysaw odległość 1 km 1pix
Grudziądzkie Spichrze - nowy cud Polski w nocnej odsłonie
1pix użytkownik anusia_osia odległość 1 km 1pix
Grudziądzka przechadzka
1pix użytkownik achernar-51 odległość 1 km 1pix

komentarze do galerii (3):

 
robson użytkownik robson(wpisów:451) dodano 18.02.2019 23:14

Grudziądzkie bulwary i spichlerze to klasyka. Warto tam się zatrzymać w drodze nad morze.

u-optymisty użytkownik u-optymisty(wpisów:910) dodano 10.02.2019 17:55

Piękne miasto pozostaje nadal jedynie w moich planach. Pozdrawiam

elise użytkownik elise(wpisów:969) dodano 09.02.2019 10:11

Pięknie zmieniły się bulwary nad Wisłą. W Grudziądzu uczyłam się w Technikum Chemiczno Elektrycznym klasa radiowa. Szkoła miała basen kryty. Pozdrawiam

Aby dodawać komentarze musisz się zalogować. Jeśli nie jesteś członkiem społeczności, przyłącz się!